بازخوانی کار بست قدرت نرم زنان در دوران دفاع مقدس

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دانشیار گروه مطالعات علوم سیاسی و انقلاب اسلامی، پژوهشگاه فرهنگ و معارف اسلامی، تهران، ایران

چکیده
مشارکت زنان در جنگ های صدر اسلام الگویی برای مشارکت در دوران دفاع مقدس با الگوگیری از فاطمه زهرا و زینب کبری سلام الله علیهما و دیگر بانوان تلا شگردر این عرصه بود ه و در کلام امام خمینی هم زنان توانستند، پیشتاز در نقش‌آفرینی در این دوران مهم و سرنوشت ساز باشند . باز خوانی چگونگی بهره گیری از قدرت ملی (قدرت سخت و نرم) همه مردم و خصوصا زنان که در ظاهر نیمی از جمعیت ولی، در تاثیر گذاری در پیروزی در غلبه بر دشمن بد لیل توان استفاده از قدرت نرم اسلام و عقلانیت اهمیت دو چندانی داشته اند ، حاکی از اهمیت باز خوانی این موضوع است . این مقاله از نوع کیفی با استراتژی قیاسی و با روش توصیفی -تحلیلی و تاریخی به بررسی در اسناد و منابع پرداخته است . نتایج حاکی از این است در دوران 8 سال دفاع مقدس زنان با بهر ه گیری از منابع قدرت نرم (دین اسلام ، فرهنگ ، عقلانیت ، الگو ها) و عناصر شتاب دهنده (رهنمو د های امام خمینی ، سیاستگذاری عمومی ، مسجد، تشکیل بسیج و شکل گیری بخش خواهران) در ابعاد فردی (انسانی) در 4 محور اصلی ، خانوادگی در 4 محور اصلی و اجتماعی در 3محور اصلی توانسته اند ، نقش موثر در ارتقاء قدرت نرم جمهوری اسلامی ایفا کنند .

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله English

Rereading the work of women's soft power during the Holy Defense era

نویسنده English

neyyereh ghavi
Political Science and Islamic Revolution Studies Department / Culture and Education Research Institute
چکیده English

Women's participation in the early Islamic wars was a model for participation in the era of sacred defense, following the example of Fatima Zahra and Zaynab al-Kubra, peace be upon them, and other women who strived in this field, and in the words of Imam Khomeini, women were able to be pioneers in creating a role in this important and fateful era. Rereading how the use of national power (hard and soft power) by all people, especially women who, apparently, constitute half of the population, have had a double importance in influencing the victory in overcoming the enemy due to the ability to use the soft power of Islam and rationality, indicates the importance of rereading this issue. This qualitative article, with a deductive strategy and a descriptive-analytical and historical method, has examined documents and sources. The results indicate that during the 8-year period of the Sacred Defense, women, by utilizing soft power resources (Islam, culture, rationality, role models) and accelerating elements (Imam Khomeini's guidelines, public policy-making, mosque, formation of the Basij and formation of the Sisters' Section) in individual (human) dimensions in 4 main axes, family in 4 main axes, and social in 3 main axes, have been able to play an effective role in promoting the soft power of the Islamic Republic.

کلیدواژه‌ها English

The era of the Holy Defense
soft power
Islam
Imam Khomeini
women
family
منابع
سایت آیت الله خامنه ای Khamenei.ir
1.افتخاری، اصغر( 1383 ) « کاربرد قدرت نرم »، ترجمه حمید رضا و طاهر پژوهشکده مطالعات و تحقیقات بسیج دانشگاه امام صادق (ع) فصلنامه راهبردی دفاعی ش ۶
2.افتخاری، اصغر( 1385 )««گفتگو:گفتگو. قدرت نرم انقلاب اسلامی » فصلنامه مطالعات بسیج، شماره 32
3.اکبری، مرتضی(1390) «حضور زنان استان ایلام در دفاع مقدس» ایلام، نشر، جوهر حیات.
4.بابایی طلا تپه،محمد باقر (1387)«فرهنگ و تفکر بسیجی و قدرت نرم » قدرت نرم فرهنگ و امنیت ( به کوشش: اصغر افتخاری، ج3، پژوهشکده مطالعات و تحقیقات بسیج دانشگاه امام صادق (ع)، تهران ،چاپ اول
5.باقری، سیامک (1387) « بسیج و مدیریت قدرت نرم ؛رویکردی سیستماتیک » قدرت نرم فرهنگ و امنیت ( به کوشش: اصغر افتخاری)، ج 3، پژوهشکده مطالعات و تحقیقات بسیج دانشگاه امام صادق (ع)، تهران ،چاپ اول
6.پویا، مریم ( ۱۳۹۵) «روش تحقیق در تاریخ » ازمان انتشارات جهاد دانشگاهی نوبت تهران ،چاپ اول
7.پیرویسی، معصومه و شیر خانی ،علی (1398) «نقش زنان در تقویت قدرت نرم از دیدگاه امام خامنه ای با تاکید بر مولفه‌های اجتماعی»آفاق امنیت، سال 12 شماره 44
8.حبیبی، آرش. (۱۴۰۰). روش پژوهش پیشرفته. پارس‌مدیر.
9.حسین پورپویان، رضا(1387) « بسیج و کاربرد قدرت نرم در دوران دفاع مقدس » قدرت نرم فرهنگ و امنیت (به کوشش: اصغر افتخاری)، ج 3، پژوهشکده مطالعات و تحقیقات بسیج دانشگاه امام صادق (ع)، تهران ،چاپ اول
10.  حسینی، مهری (1381) «مثنوی کربلا در کربلا»، نشر پردیسان
11.  خطیبی، اعظم، ( 1402) « مقایسه سبک‌های زندگی زنان در عرصه‌های اجتماعی با تاکید بر نقش زنان در انقلاب اسلامی و دفاع مقدس»، فصلنامه مطالعات دفاع مقدس ،شماره 4 دوره 9 ص، 116-93
12.  خمینی، روح‌الله ( 1370 ) « صحیفه نور، مجموعه رهنمودهای امام‌خمینی»، ج 12،14،16،17 ،11 -،6 ، 13،9 تهران، سازمان مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی، چاپ دوم.
13.  رضائیان، علی (1385)مبانی سازمان و مدیریت ،تهران، انتشارات سمت .
14.  سازمان بسیج جامعه زنان ( 1388) « رهیافتگان»، انتشارات جهاد سازندگی، تهران، جلد اول.
15.  سازمان بسیج جامعه زنان (1388) « بررسی نقش زنان در اسلام ،انقلاب و دفاع مقدس » بسیج زنان ،تهران ،چاپ اول.
16.  ساعی، منصور ( 1387) « روش تحقیق تاریخی: شیوه‌ها و کاربردهای آن در ارتباطات» رسانه ملی، دوره 19، شماره 1، پیاپی 76، ص 167 -185.
17.  سپهر نیا ،رزیتا وحسینی سیر ،سید احمد (1396 ) ، نقش فرهنگی زنان ایرانی در عرصه  دفاع مقدس از منظر  آثار عکاسان مبتنی بر قدرت نرم ،فصلنامهعلمی دفاع مقدس ،دوره 3،شماره 3 ص 101-120
18.  سلیمی،مینو(1396) «مردم شناسی روایت های زنانه از دوران دفاع مقدس » پژو هشگاه میراث فرهنگی و گردشگری، تهران، چاپ اول
19.  شفیعی ،سمیه سادات (1399) «بیستون عشق»پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی ،تهران ،چاپ اول کاشانی ، سپیده (1391) « حکایت آنان که بقارا در بلا دیدند » انجمن قلم ایران ،تهران ،چاپ اول  .
20.  عالم، عبد الرحمن (1373)بنیاد‌های علم سیاست ،تهران ،نشر نی
21.  العلمی الحائری، محمد حسین (1407ق) «تراجم اعلام النساء» منشورات موسسه العلمی للمطبوعات، لبنان بیروت، الطبعه الاولی.
22.  فاطمی،عباس (1384)«تاملی بر مشارکت سیاسی اجتماعی زنان قبل و بعد از انقلاب اسلامی ایران، موسسه فرهنگی وهنری نوآوران ایران ،تهران،چاپ اول.
23.  فومن مؤمن آبادی، مرجان (1393) بررسی ساختار روایی در خاطره نوشته‌های زنان از جنگ با تأکید بر «یکشنبه آخر»، معصومه رامهرمزی و «زیتون سر خ»، ناهید یوسفیان، پایان‌نامه کارشناسی ارشد د،انشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه سمنان.
24.  قاضی،مرتضی (1397)«شماره پنج»مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس ،تهران ،چاپ دوم
25.  قوی، نیره (1390) « حضور زنان در انقالب اسالمی ایران و تأثیر آن بر بیداری اسلامی » دوفصلنامه بیداری اسلامی ، تهران ، شماره اول
26.  کاظمی، علی اصغر (1373) « نقش قدرت در جامعه و روابط بین الملل»،تهران ،نشر قومس.
27.  کریمی،فرشته (1385) «زن در طول تاریخ» انتشارات نوید شیراز، شیراز ،جاپ اول
28.  مافی،فرزانه ،( 1376) ،  «آشنایان نآشنا» ، سازمان مدارک فرهنگی انقلاب اسلامی» ناشر،دبیر خانه دائمی کنگره بررسی نقش زنان در دفاع مقدس ،پائیز ،چاپ اول .
29.  مریجی ،شمس الله (1385)«تبیین جامعه شناختی واقعه کرب و بلا» مرکز انتشارات موسسه آموزشی و پژو هشی امام خمینی(ره).
30.  ملک‌محمدی، حمیدرضا( 1383) ؛ «سیاست‌گذاری عمومی، »  مرکز اسناد انقلاب اسلامی، تهران، چاپ اول.
31.  نائینی ،علی محمد (1385)« امنیت فرهنگی ،نظریه ها ورویکردها» فصلنامه عملیات روانی شماره 14
32.  ویلم، ژان پل و جعفری ،محمد تقی (1386)، «جامعه شناسیادیان»ترجمه عبدالرحیم گواهی،چاووشگران نقش، تهران ،چاپ اول
33.  یزد خواستی ،بهجت (1372) زنان و تغییرات اجتماعی ،انتشارات مانی،اصفهان ،چاپ اول.
34.  یزدان پناه قره تپه، زهرا (1388)« زنان عاشورایی» ناشر هلال، تهران ،چاپ پنجم .
35.  یزدانی،حشمت الله و پوینده ،محمد رضا (1391) «تاریخچه بسیج زنان » سازمان بسیج جامعه زنان کشور ،تهران ،چاپ اول