انگاره‌های سیاستگذاری مطلوب هوشمند شهری با تاکید بر اینترنت اشیاء به مثابه قدرت نرم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 استادیار گروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

چکیده
یکی از مفاهیم جدید و مولفه‌های قدرت نرم جهت مقابله با چالش‌های کنونی شهرها در عرصه‌های مختلف(رشد جمعیت شهری، افزایش شهرنشینی و ...) شهر هوشمند است و از مهمترین نیازهای ایجاد یک ساختار هوشمند، داشتن زیر ساخت مناسب ارتباطات و مخابرات است. نتایج بررسی در زمینه شاخص‌های شهر هوشمند مبتنی بر حکمروایی در شهر تهران نشان می دهد که دو بعد اساسی حکمروایی(مشارکت و نظام تصمیم گیری) پایین تر از حد متوسط می‌باشند، که نقش و جایگاه ضعیف شهروندان در نظام تصمیم سازی و تصمیم گیری را نشان می‌دهد و هرچند وضعیت اکثر شاخص‌های شهر هوشمند مبتنی بر حکمروایی، در شهر تهران در حد متوسط هستند، اما در بخش‌های جنوبی و مرکزی تهران نسبت به بقیه قسمت‌ها از وضعیت نامناسب تری برخوردارهستند. این وضعیت نمایانگر شکاف در بخش های مختلف شهر تهران از منظر شاخص های شهر هوشمند مبتنی بر حکمروایی و قدرت نرم می‌باشد. از این رو برای تحقق شهر هوشمند در تهران، قانون گذاری، تدوین سیاست‌های یکپارچه و داشتن چشم انداز بلند مدت جهت بهره مندی از قدرت نرم در سیاستگذاری مطلوب هوشمند شهری، ضروری بوده و در صورت تحقق حکمروایی هوشمند می‌توان شاهد بهبود شهر، تغییر شرایط دولت در مقابل سایر بازیگران، و تغییر سازمان یافته دولت بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله English

Optimum Smart Urban Policy Making in Tehran with Emphasis on Internet of Things Abstract

نویسندگان English

mohammadreza Abdar 1
mostafa abtahi 2
maryam esmaelifard 2
1 PhD Student, Department of Political Science, Faculty of Law, Theology and Political Science, Science and Research Branch of Islamic Azad University, Tehran, Iran
2 Assistant Professor, Department of Political Science, Faculty of Law, Theology and Political Science, Science and Research Branch of Islamic Azad University, Tehran, Iran
چکیده English

A smart city, as the primary factor of sustainable urban development, utilizes various sensors and electronic methods to collect information. The goal is to integrate information and communication technologies with physical devices to optimize urban processes and provide efficient services, fostering communication with citizens. Smart city technology enables direct interaction with the community and urban infrastructure, addressing the city's and citizens' needs promptly.

This thesis aims to explore desirable smart urban governance in Tehran, revealing that the fundamental dimensions of governance (participation, partnership, and decision-making systems) are below average. This indicates the weak role and position of citizens in the decision-making system. While most indicators are average, the southern and central parts of Tehran exhibit a less favorable situation compared to other areas, highlighting disparities in various sectors of the city regarding smart city indicators. Therefore, legislating, formulating cohesive policies, and having a long-term vision are crucial for achieving a smart city in Tehran. If realized, this could lead to city improvement, governmental transformation, and an organized change in the government structure.

کلیدواژه‌ها English

optimal policy
urban management
Internet of Things
smart city
sustainable urban development
اطهاری، کمال(1386). حاکمیت شایسته و ضرورت احیای جستارهای شهرسازی، حوزه عمومی، 6(19و20)، 1-22.
     آرایی وحید(1390). نظام پاسخگویی مطلوب در مدیریت دولتی با تأکید بر مدل حکمرانی خوب، دانش ارزیابی، 3(10)، 85-106.
برک‌پور، ناصر و اسدی، ایرج(1388). مدیریت و حکمروایی شهری، تهران: انتشارات دانشگاه هنر.
پاداش، حمید؛ جهانشاهی، بابک و صادقین، علی(1386). مؤلفه‌ها و شاخصهای حکمرانی شهری، جستارهای شهرسازی، 6(19و20)، 72-79.
پورغلام، هادی(1392). مدیریت و توسعه پایدار شهری، ارائه شده در هشتمین هم اندیشی معماری و شهرسازی و توسعه پایدار با محوریت از معماری بومی تا شهری پایدار، مشهد 5 دی ماه، مجموعه مقالات.
دانایی‌فرد، حسن؛ الوانی، مهدی و عاذر، عادل(1390). روش‌شناسی پژوهش کمی‌ در مدیریت: رویکرد جامع، تهران: نشر صفار.
رستگار، سیدحامد و محملی، حمیدرضا(1389). حکمرانی خوب شهری ابزاری برای تغییر کارکرد شهرداریها، ارائه شده در همایش: (نقش و جایگاه مدیریت محله و شورایاریها در ارتقای مشارکت اجتماعی، تهران - اداره کل مطالعات اجتماعی فرهنگی شهرداری تهران -29 آبان، مجموعه مقالات منتشره در سایت:www.civilica.ir
رفیع زاده بقرآباد، علاءالدین(1386). پاسخگویی؛ ابزارها و استانداردها، تدبیر، 15(146).
روستایی، شهریور، پورمحمدی، محمدرضا و قنبری، حکیمه(1397). تئوری شهر هوشمند و ارزیابی مؤلفه‌های زیرساختی آن در مدیریت شهری موردشناسی: شهرداری تبریز. جغرافیا و آمایش شهری، 8(26)، 197-216.
زیاری، کرامت‌اله؛ نیک پی، وحید و حسینی، علی(1392). سنجش میزان مشارکت شهروندان در مدیریت شهری بر اساس الگوی حکمرانی خوب شهری، مسکن و محیط روستا، 32(141)، 69-86.
سجادی، ژیلا و آقایی، پرویز(1395). ارزیابی مولفه‌های شهروند هوشمند در فضاهای شهری با رویکرد انتقادی بر نظریه رشد هوشمند شهری، مورد: محله ولنجک، منطقه 1 شهر تهران. مطالعات مدیریت شهری، 8(25)، 39-49.
شاکری، حمید(1393). حکمرانی خوب شهری، توسعه پایدار و نگاه اجمالی به حکمرانی شهری در ایران، کنفرانس ملی معماری و منظر شهری پایدار، فروردین، مجموعه مقالات منتشره در سایت: www.civilica.ir
شهرداری منطقه 2 تهران(1399). پروژه های هوشمندسازی منطقه 2 تهران. شهرداری منطقه 2 تهران.
شیروانی علیرضا(1386). راهکارهای حرکت از مدیریت دولتی نوین (NPM)به طرف حکمرانی خوب، پنجمین کنفرانس بین المللی مدیریت، تهران - گروه پژوهشی آریانا -29 آذر، مجموعه مقالات منتشره در سایت: www.civilica.ir
صالحى، اسماعیل(1385). نقش ضوابط و مقررات شهرسازی در تحقق شهر خوب و توسعه پایدار شهری، مطالعه موردی شهر تهران، محیط شناسی، 32(40)، 51-62.
صدیقی، سمیه(1392). بررسی تاثیر حکمرانی خوب بر توسعه پایدار در کشورهای در معرض مخاطره نفرین منابع،پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه فردوسی مشهد.
فقیه‌خراسانی، عباس؛ غمخواری، فاطمه؛ جوادی‌یگانه، محمدرضا؛ غفاری، غلامرضا؛ بیات، سیاوش و کشت‌پور، رسول(1398). تبیین جامعه شناختی مفهوم و امکان «حق به شهر هوشمند». شهرنگار، (85)، 14-22.
فلاح، مسعود و استقلال، احمد (1393). مروری بر مفاهیم، شاخص ها و معیارهای شهر هوشمند. شهر هوشمند، 1(1)، 1-10.
کاظمیان، غلامرضا و سعیدی رضوانی، نوید(1383). امکان‌سنجی واگذاری وظایف جدید به شهرداری‌ها، تهران: انتشارات سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور، جلدهای سوم و چهارم، چاپ اول.
کاظمی محمدی، سیدمهدی موسی(1380). توسعه پایدار شهری: مفاهیم و دیدگاهها، تحقیقات جغرافیایی،  16(3)، 94-113.
Abdellatif, M(2003), Good Governance and Its Relationship to Democracy and Economic Development, Global Forum III on Fighting Corruption and Safeguarding Integrity Seoul 20-31 may.
Hall, peter(2015), toward sustainable livable and innovative cities for21st, presented in proceeding of the third conference of the world capitals, Tokyo,1993, availabe in: http://www.utsc.utoronto.ca/~sorensen/Publications_files/TowardsSustainableCitiesCh1Ch12.PDF.(last visited,feb)
Leclercq, E., & Rijshouwer, E(2022), Enabling citizens' Right to the Smart City through the co-creation of digital platforms. Urban Transformations, 4(2), In press.
Mokomo, s(1996), on sustainable urban development in sub-saharan Africa, journal of cities vol13,no40, (UN-HABITAT,urban governance index(ugi)a tool to measure progress in achiving good urban governanace,available at:unhabitat.org.
Stolper, A.M., Walker, C.S. and Marczak J(2006), “Rule of Law, Economic Growth and Prosperity”, Report of the Rule of Law Working Group, American Society and Council of the America. New York.
UN United Nations Human Settlements Programme 2002, AVAILABE AT: www.Un-Ngls.Org/Spip.Php?Page=Article_S&Id_Article=819
United Nations Development Program. Governance for Sustainable Human Development, New York: Oxford University Press. 1997
United Nations Development Programme, Governrnce for sustainable growth and equity report of international conference, united nations, new york, 28 – 30 july 1999p:78. Governance.